Kupiłem kryptowaluty za prawie 50 tysięcy złotych i spadek o 20 czy 30% nie ruszyłby mnie za bardzo. W głowie zachowuję się trochę tak, jakbym tych pieniędzy już nie miał. Tyle że nadal mam kupione za nie aktywa. Mój spokój nie sprawia, że mniejsza kwota jest wystawiona na ryzyko.
To właśnie jest najważniejsze pytanie w tej historii: czy skoro psychicznie potrafię wytrzymać duży spadek, to znaczy, że wielkość mojej inwestycji jest rozsądna? Nie wynika to z samego braku strachu. Odporność na wahania i rzeczywista zdolność poniesienia straty to dwie różne rzeczy. Na własnym zakupie i dwóch prostych rachunkach chcę pokazać, gdzie przebiega ta różnica.
Co rzeczywiście kupiłem
Łącznie na opisane nowe zakupy kryptowalut przeznaczyłem około 50 000 zł. Około 1000 zł poszło na Solanę, a pozostała część na Bitcoina. To przybliżona kwota wydana na zakupy BTC i SOL łącznie, nie dokładne 50 000 zł w samym BTC.
Pierwsza większa transza Bitcoina wynosiła około 40 000 zł. Kupowałem ją, kiedy BTC kosztował około 81 700 USD. Potem dokupiłem jeszcze trochę Bitcoina i dopiero po tych kolejnych zakupach łączna wydana kwota zbliżyła się do 50 tysięcy. Kurs pierwszej transzy nie jest więc średnią ceną wszystkich zakupów.
Te liczby opisują koszt zakupów, a nie bieżące saldo, aktualną wycenę ani zysk. Wartość aktywów może się później zmienić. Dokumentuję decyzję przed poznaniem jej długoterminowego wyniku, więc nie mam tu gotowej historii o tym, jak świetnie albo fatalnie trafiłem w rynek.
Czekałem przy 60 i 70 tysiącach dolarów. Kupiłem wyżej
Kiedy Bitcoin kosztował około 60 000 USD, czekałem na dalszy spadek. Przy około 70 000 USD nadal czekałem. Ostatecznie pierwsze większe 40 tysięcy złotych zainwestowałem dopiero przy około 81 700 USD za BTC. Plan kupienia taniej skończył się zakupem po wyższej cenie.
W pewnym momencie uznałem, że dalsze czekanie na idealny poziom może skończyć się jeszcze droższym wejściem. Czy to była dobra decyzja? Nadal nie wiem. Być może późniejszy zakup okazałby się tańszy. Sam fakt, że cena wcześniej wzrosła, nie rozstrzyga, co wydarzy się po moim wejściu.
Wcześniejszy etap opisałem we wpisie dlaczego nadal nie kupowałem Bitcoina. To zapis planu z 1 lipca 2026 roku, kiedy jeszcze czekałem z dużymi zakupami. Zostawiam go jako część historii, zamiast poprawiać dawną ocenę tak, żeby pasowała do późniejszego wykresu.
Wniosek z tej kolejności jest ograniczony: czekanie na idealną cenę również jest decyzją, która może mieć koszt. Nie dowodzi, że kupowanie wcześniej zawsze wygrywa. Pokazuje natomiast, że pozostanie z gotówką nie daje automatycznie lepszej ceny w przyszłości.
Co mam na myśli, kiedy mówię, że się nie boję
Mentalnie oddzieliłem te pieniądze od codziennych wydatków. Nie patrzę na każdą zmianę wartości przez listę rzeczy, które mógłbym za tę kwotę kupić. Gdybym zobaczył kilkadziesiąt tysięcy mniej, nie zacząłbym od przeliczania tego na niewykorzystane zakupy dla siebie.
Stąd opis, że zachowuję się, jakby te pieniądze już zostały stracone. Brzmi to dziwnie, bo przecież kupiłem aktywa i one nadal mają wartość. Chodzi o mój stosunek do tej kwoty: nie traktuję jej jak pieniędzy odłożonych na najbliższy wydatek.
To sposób, w jaki psychicznie podchodzę do zainwestowanej kwoty. Nie sposób na zmniejszenie finansowego ryzyka. Jeśli inwestycja straci na wartości, będę miał mniej kapitału niezależnie od tego, jak spokojnie przyjmę zmianę. Brak paniki nie uzupełni różnicy.
Nie wyciągam z tego również wniosku, że strata nie ma dla mnie znaczenia. Wiążę te inwestycje z przyszłymi celami. Ich faktyczna wartość nadal wpływa na to, jak blisko tych celów będę, nawet jeśli codzienne wahania nie zajmują mi głowy.
Ile pieniędzy oznacza spadek o 20, 30 albo 50%
Weźmy okrągłe 50 000 zł wartości inwestycji. To hipotetyczny punkt startowy w złotych, a nie odczyt mojego rachunku. Pomijam koszty, podatki i dodatkowe zmiany kursu walutowego, żeby pokazać sam mechanizm procentowej straty.
| Zmiana wartości | Wartość po spadku | Strata |
|---|---|---|
| −20% | 40 000 zł | 10 000 zł |
| −30% | 35 000 zł | 15 000 zł |
| −50% | 25 000 zł | 25 000 zł |
To hipotetyczne scenariusze, nie straty, które stwierdzam na swojej rzeczywistej pozycji. Pomagają jednak zamienić zdanie „wytrzymam trzydzieści procent” na konkretną kwotę. Przy tej podstawie mowa o 15 tysiącach złotych mniej. Psychiczna zgoda na taki ruch nie odpowiada jeszcze na pytanie, jak ta strata wpłynęłaby na całą sytuację finansową.
20 czy 30% nie jest też maksymalnym możliwym spadkiem Bitcoina. Warto o tym pamiętać, zanim właśnie taki zakres uznam za wystarczający sprawdzian swojej inwestycji.
Co pokazuje historia obsunięć Bitcoina
W raporcie Fidelity Digital Assets „2026 Look Ahead”, na stronie 21, znajduje się wykres „Bitcoin Price and Drawdown From High”. Pokazuje lata 2016–2025. Źródłem jest Fidelity Digital Assets Research poprzez Glassnode, a wskazana data danych to 15 grudnia 2025 roku. Nie jest to wykres bieżącej sytuacji w październiku 2026.
Drawdown oznacza spadek od wcześniejszego maksimum. Jeśli cena osiągnęła szczyt, a później jest o połowę niższa, obsunięcie wynosi 50%. Nie musi to być strata konkretnego inwestora, bo każdy mógł kupować w innym momencie. Raport opisuje wcześniejsze obsunięcia Bitcoina sięgające 80% i więcej.
W filmie mówię, że po pojawieniu się ETF-ów nie spodziewam się już takiego scenariusza. To moja subiektywna opinia, a nie ustalony fakt ani wniosek udowodniony przez ten wykres. Istnienie ETF-ów nie daje podstaw, by uznać spadek rzędu 80% za niemożliwy. Nie traktuję tej opinii jak zabezpieczenia kapitału.
Historia nie gwarantuje powtórzenia identycznego scenariusza i nie wyznacza maksymalnej możliwej przyszłej straty. Pokazuje też okresy pozostawania poniżej wcześniejszego szczytu. Wieloletnie trzymanie aktywa nie gwarantuje odzyskania tego szczytu w konkretnym terminie. Dziesięcioletni horyzont nie ustala ceny sprzedaży.
Dlaczego po stracie 50% potrzeba wzrostu 100%
Wracamy do modelowych 50 000 zł. Po spadku o połowę zostaje 25 000 zł. Żeby wrócić do początkowych 50 tysięcy, pozostała kwota musi zwiększyć się o kolejne 25 tysięcy, czyli o 100%.
Rachunek wygląda tak: 50 000 / 25 000 − 1 = 100%. Wzrost liczymy od mniejszej podstawy. Dlatego −50% i +50% nie znoszą się: wzrost o połowę z 25 000 zł dałby tylko 37 500 zł. Do pierwotnego kapitału nadal brakowałoby 12 500 zł.
Ten mechanizm nie mówi, kiedy ani czy inwestycja odrobi stratę. Nie wystarczy dopisać do niego „poczekam dziesięć lat”. Czas nie gwarantuje wymaganego wzrostu, a historyczne stopy zwrotu Bitcoina nie są prognozą przyszłych wyników. Tu sprawdzam wyłącznie, jak dużej zmiany potrzeba do powrotu do punktu wyjścia.
Dokupienie podnosi saldo, ale nie odrabia straty
Przy dokładaniu pieniędzy łatwo zgubić drugą liczbę: ile łącznie wyłożyłem z własnej kieszeni. Zostańmy przy fikcyjnym scenariuszu, bez opłat i zmian ceny w chwili dopłaty:
- Wpłacamy 50 000 zł.
- Wartość pozycji spada do 25 000 zł.
- Dopłacamy nowe 25 000 zł i kupujemy za nie więcej aktywów.
- Wartość pozycji wynosi znowu 50 000 zł.
- Łączny wniesiony kapitał wynosi już 75 000 zł.
| Po dopłacie w modelu | Kwota |
|---|---|
| Wartość inwestycji | 50 000 zł |
| Łączny wniesiony kapitał | 75 000 zł |
| Wynik względem wpłat | −25 000 zł |
Mamy więc 50 000 zł wartości przy 75 000 zł wniesionego kapitału. Wynik to 50 000 − 75 000 = −25 000 zł. Względem wszystkich wpłat oznacza to około −33,33%, bo −25 000 / 75 000 ≈ −33,33%.
Wpłata zwiększyła saldo, ale nie odrobiła straty inwestycyjnej. Wskaźnik procentowy wygląda łagodniej niż wcześniejsze −50%, ponieważ odnosimy tę samą stratę w złotych do większej sumy wpłat. Nie pojawił się z tego powodu zysk rynkowy.
Kupując niżej, można zmienić średnią cenę zakupu. Jednocześnie każda dopłata zwiększa kwotę własnych pieniędzy narażonych na kolejne zmiany rynku. Dokupowanie podczas spadków nie zawsze poprawia wynik. Powrót salda do dawnej liczby sam w sobie nie dowodzi, że decyzja zadziałała.
To model, nie moje przyszłe zlecenie. 25 000 zł nie jest zaplanowaną transzą. W chwili nagrania rozważałem dalsze dokupowanie Bitcoina, ale nie podałem konkretnej następnej kwoty, ceny ani daty. Wykonane zakupy i zamiar kolejnych to dwie osobne informacje.
Dziesięć lat i milion przed czterdziestką
Patrzę na perspektywę około dziesięciu lat. Chcę budować kapitał i osiągnąć większą niezależność finansową, a milion przed czterdziestką pozostaje moim celem. Nie jest obietnicą wyniku ani terminu. Nie potrafię dzisiaj powiedzieć, ile da mi sam Bitcoin.
Osobnym pytaniem jest to, czy milion wystarczyłby do utrzymywania się bez pracy. Zależy to także od przyszłych kosztów życia. Samo osiągnięcie okrągłej kwoty nie rozstrzygnie tego rachunku.
Jeżeli interesuje Cię harmonogram zakupów, opisałem również inwestowanie wszystkiego naraz lub po trochu. Tam porównuję odrębny model na szerokim rynku akcji. Jego wyniki nie są prognozą Bitcoina i nie przenoszę ich na tę decyzję.
Kolejne zmiany można śledzić w publicznym portfelu. Pokazuję tam procentowe wyniki całego portfela i poszczególnych strategii oraz publiczną historię wybranych zmian. Wyniku strategii Krypto nie należy utożsamiać z zyskiem z tego jednego zakupu BTC. To szersza historia niż pojedyncze wejście opisane tutaj.
Trzy pytania przed zwiększeniem ryzykownej pozycji
- Jaką łączną kwotę własnych pieniędzy już przeznaczyłem na tę inwestycję? Nie patrzę wyłącznie na aktualne saldo. Po dopłacie może ono wyglądać lepiej, chociaż wcześniejsza strata nadal istnieje.
- Co oznaczałby kolejny duży spadek, również po uwzględnieniu planowanych dopłat? Oceniam faktyczną skalę ryzyka w pieniądzach, a nie tylko własne emocje wobec procentu na ekranie.
- Czy pozycja nie jest zbyt duża względem całej mojej sytuacji finansowej? Sam fakt, że potrafię zaakceptować spadek, nie wyznacza jeszcze właściwego rozmiaru inwestycji. Mogę spokojnie znosić wahania i jednocześnie zaangażować zbyt dużo kapitału.